یک داستان مینیمال هم باید یک داستان کامل باشد




عنوان داستان : خسته
نویسنده داستان : کبری معروفی

مادر از مزرعه برگشته برنگشته به خواب می رفت . اما خارهای دست و پایش مرا بی خواب می کرد .
نقد این داستان از : احسان عباسلو
در نقد داستان شما اول این‌ها را نوشتم:
"متن، زیبایی تصویری دارد اما توصیفی است تا دراماتیک و نمایشی. یک راه برای دچار نشدن به توصیفِ صرف آن است که داستان را با دیالوگ و دیگر عناصر کامل بنویسید و سپس دست به حذف بزنید و هر آن‌چه که داستان را به کمترین شکل ممکن اما کامل می‌گوید باقی بگذارید. هنر در استفاده از کمترین میزان واژه یا برعکس در به کار بردن بیشترین شمار آن‌ها نیست بلکه هنر در گفتن داستان خوب است. "
اما بعد دیدم که شما هر آن‌چه لازم بوده را گفته‌اید و مهم تر آن تأثیری است که مخاطب باید بگیرد و در این مجالِ شما می‌گیرد. داستان احساسی خوبی است. یک داستان خوب یک داستان کامل است و یک داستان کامل داستانی است که از سه عنصر شخصیت و موقعیت و حادثه استفاده مناسب را بکند. شخصیت‌های شما به اندازه کافی و به اندازه‌ای که داستان لازم دارد هستند. موقعیت هم که شکل گرفته: برگشتن از مزرعه با سختی‌های کار بر آن و زخم‌های وارده از تلاش و کار. حادثه نیز در قالب شکل گرفتن گره‌ی درونی در شخصیت راوی خود را بروز داده است. حادثه تکانی است که شخصیت از درون می‌خورد و آن‌قدر نمود دارد که باعث بی‌خوابی وی می‌شود. حادثه در داستان می‌تواند یک حرکت و تحول درونی باشد آن چیزی که در این‌جا شاهد آن هستیم.
ما در کل این داستان دو جمله داریم اما خیلی خوب هر دو جمله یکدیگر را حمایت می‌کنند و لازم و ملزوم هم نشسته‌اند. به عبارتی داستان حتی پیرنگ هم دارد، پیرنگی که رابطه علتی و معلولی کنش‌ها و حوادث است. هر آن‌چه در جمله دوم شکل گرفته حاصل جمله‌ی اول است.
عدم استفاده از نام مشخص برای شخصیت‌ها همواره به عنوان تکنیکی در ملی یا جهانی کردن شخصیت‌ها دانسته می‌شود. این داستان در هر کجای این دنیا برای مادر و فرزندی می‌تواند روی دهد و هر خواننده‌ای هم می‌تواند از آن لذت ببرد.
تضاد خواب رفتن و خواب نرفتن هم تضاد زیبایی است. یکی زخم فیزیکی دارد اما می‌خوابد و دیگری زخم درونی که دردناک‌تر است و لذا نمی‌تواند بخوابد. تمام کلمات در خدمت احساس داستان قرار گرفته‌اند و این می‌تواند دلالت بر مهارت نویسنده و توان او داشته باشد.
می‌توانید کلمه "اما" را حتی بردارید. بدون آن نیز ما متوجه ارتباط دو جمله و تضاد آن‌ها می‌شویم. در مینیمال‌نویسی حذف یک کلمه هم اهمیت دارد.
از داستان شما لذت بردم. ممنون.

منتقد : احسان عباسلو

متولد تهران فوق لیسانس ادبیات انگلیسی داور جایزه کتاب سال داور جایزه جلال داورحایزه پروین داور جایزه نقد داور کتاب فصل ...



دیدگاه ها - ۰

برای ارسال نظر وارد پایگاه شوید.