داستان مینیمال نباید به شکل معادله باشد




عنوان داستان : تجویز
نویسنده داستان : لیلا نوروزی

قاضی گفت :پنج شنبه ها.
یکبار درهفته،کمتر از پدر ،عمه،معلم ،حتی بقال.
...
دکتر سه خط روی قرص ها کشید و گفت:سه بار در روز.
...
مادر خط قرص ها را بیشتر کرد.
نقد این داستان از : احسان عباسلو
داستان مینیمال نباید این اندازه پیچیده و معادله‌ای باشد. سه موقعیت و سه شخصیت و سه کنش متفاوت برای یک داستان، آن هم به این اندازه کوتاه قابل قبول نیست. بعد هم مشخص نیست "کمتر از..." یعنی چه؟ متن بسیار گنگ است. تنها نکته بارز و واضح آن این است که چیزی از سمت قاضی که سختگیر است به سمت مادر که مهربان و دلسوز است بیشتر می‌شود اما کماکان سئوال باقی است که آن چیست؟
فرم تابع نیاز و خواسته نویسنده به رشته تحریر درآمده و نه منطق کلام و حوادث. نویسنده در صدد بازی با این کمتر شدن مورد تجویزی بوده و برای این کار شکلی از معما به وجود آمده است، در حالی که چنین روشی برخلاف ساده محوری داستان مینیمال است.
ضعف دیگر متن به ارتباط چیزی بازمی‌گردد که دکتر و قاضی تجویز نموده‌اند. هر آنچه این دو تجویز کنند نمی‌تواند مشترک باشد. قاضی پزشک نیست تا دارویی را فقط یک بار در هفته تجویز کند و سپس دکتر در مرحله بعد دفعات آن را افزایش دهد. پس همین جا یک گسست میان بخش اول و دوم و لذا بخش سوم پیش می‌آید. رابطه میان بخش دوم و سوم یعنی پزشک و مادر که در مورد قرص کاری را انجام می‌دهند طبیعی و منطقی است اما در بخش اول هیچ ارتباطی را با دو بخش بعدی شاهد نیستیم.
خواننده باید ارتباطی میان این‌همه شخصیت پیدا نماید. سه شخصیت اصلی در داستان قرار دارند که قاضی و پزشک و مادر هستند اما برای فهم تجویز صورت‌گرفته توسط قاضی باید ارتباط برخی شخصیت‌های دیگر را نیز لاجرم درک نمود، کسانی چون پدر، عمه، معلم و حتی بقال.
قرص‌ها از مهمترین ارکان این داستان هستند اما هیچ نشانه‌ای دال بر این‌که چه نوع قرصی مورد نظر بوده وجود ندارد. این که سه بار در روز استفاده شود یا یک بار، نشان‌دهنده نوع قرص نیست. این که این‌ها قرصهایی هستند که می‌شود روی آن‌ها خط کشید و یا این خط کشیدن یک اصطلاح و عمل تخصصی پزشکی است هم برای هر خواننده‌ای مفهوم نمی‌باشد.
نویسنده در کل بسیار تابع ذهنیات خود بوده است و داستان را از ذهن خود نوشته و خوانده است. داستان هر آن چیزی است اما که روی صفحه کاغذ قرار دارد. سعی کنید ابهامات متن را برطرف نمایید. هر سه این جملات را می‌شود ادغام کرد و از انقطاع زمانی و صحنه‌ای نیز که در قالب سه نقطه‌ها نشان داده شده جلوگیری نمود.
اگر خواننده داستان‌های مینیمال هستید با یک نگاه منتقدانه آن‌ها را باید بخوانید. حتماً به زبان و فرم آن‌ها دقت کنید. از تکنیک‌های آن‌ها حتماً بیاموزید.

منتقد : احسان عباسلو

متولد تهران فوق لیسانس ادبیات انگلیسی داور جایزه کتاب سال داور جایزه جلال داورحایزه پروین داور جایزه نقد داور کتاب فصل ...



دیدگاه ها - ۱
زهرا مهدوی » چهارشنبه 04 مهر 1397
سلام بسیار زیبا بود.. بنده بار اول متوجه نشدم چون سریع خوندم اما بار دوم متوجه شدم که شما جریان یک طلاق و قضاوت قاضی رو برای دیدن یکبار بچه در طول هفته رو به تصویر کشیدی.. و سهم مادر که از بقال هم کمتره در دیدن فرزندش .. در سه عبارت حرف های زیادی زدین..

برای ارسال نظر وارد پایگاه شوید.